Conrad Juette uit Illinois

Wie is hij, waar komt hij vandaan?

overlijdensadvertentie

The Quincy Daily Journal, 6-12-1918.

Op 5 december 1918 overlijdt in Quincy, Adams, Illinois (USA) de metselaar en steenhouwer Conrad Juette. Volgens de overlijdensberichten is hij afkomstig van Brochla in het koninkrijk Hannover. Hij is daar op 1 mei 1850 geboren en in 1889 met zijn gezin naar Amerika gekomen. De oorsprong ligt in de omgeving van Osnabrück en met Borgloh kunnen we Brochla identificeren. Daar is zijn naam nog Jütte.

Zijn vrouw Elizabeth Juette is Elisabeth Wellmann, geboren Rulle (D) 26 maart 1847. De nog levende kinderen zijn Heinrich Ferdinand (Henry), geboren Rulle (D) 3 september 1876; Franz Wilhelm (Frank), geboren Rulle (D) 12 september 1878; Marie Elise (Elizabeth, Mrs. Scharnhorst), geboren Haste (D) 16 maart 1882; Wilhelm Ferdinand (Ben), geboren Haste (D) 11 oktober 1884; Anna Maria (Mary), geboren Haste (D) 23 april 1887; Josephina Maria (Josie), geboren Quincy IL 8 september 1889; Anastasca Veronica (Veronica), geboren Quincy IL 23 februari 1898 en Alois Peter (Alois), geboren Quincy IL 18 april 1900. Overleden zijn dan Anna, geboren Quincy IL 23 februari 1891  en minimaal drie kinderen die te Quincy geboren zijn in de periode 1894-1897 en maar kort geleefd hebben.

Op 15 mei 1889 vertrekt het schip Rhein van de Norddeutsche Lloyd met 1076 passagiers uit Bremen en komt op 30 mei in Baltimore aan. De familie Juette is aan boord, reist op het tussendek en wil zich in Amerika vestigen. Het gezin, allen geboren in Duitsland, bestaat uit
Herm Juette, 39 jaar, farmer
Frau Juette, 31 jaar, farmer
Henri Juette, 7 jaar, child
Franz Juette, 6 jaar, child
Elise Juette, 4 jaar, child
Ferd Juette, 2 jaar, child
Henr Juette, 9 maanden, infant
De baby Henr Juette is in wekelijkheid Mary Juette. De kinderen zijn jonger aangegeven dan in werkelijkheid. Waarschijnlijk heeft dat te maken met de prijzen van de tickets.

Gaan we terug naar Rulle, dan vinden we daar in het rooms-katholieke trouwregister van de parochie St. Johannes Apostel und Evangelist op 13 oktober 1875 een inschrijving van het huwelijk van Johann Heinrich Jütte met Elisabeth Wellmann.

Matricula Online, Bistum Osnabrück, Rulle, Heiraten, 13-10-1875, linker bladzijde

Elisabeth Wellmann is geboren en getogen in Rulle, haar gegevens kloppen wel. Maar bij haar echtgenoot roepen ze vragen op en geven ze aanleiding tot speculaties.
In de voornamen Johann Heinr[ich] staat niet Conrad, maar zo iets komt wel vaker voor. De vader van Johann Heinrich bijvoorbeeld is bij zijn doop ingeschreven als Franz Heinrich, maar wordt Caspar genoemd. Bij zijn overlijden wordt dit expliciet vermeld: Franz Heinrich, vulgo Caspar.
De geboortedatum volgens de Amerikaanse gegevens is 1 mei 1850, volgens het huwelijk 26 november 1850. Ook dit zien we geregeld bij emigranten. Analfabetisme en taalproblemen werken dit in de hand.

Er is echter een veel groter probleem. Johann Heinrich Jütte die op 26 november 1850 in Wellendorf (parochie Borgloh) wordt geboren, vertrekt in 1879 naar Ohio en is nog in leven na de dood van Konrad.
Op 30 juli 1879 vertrekt de 29-jarige schoenmaker Heinrich Jütte met de S.S. Strassburg vanuit Bremen met bestemming Baltimore. Hier komt het schip op 15 augustus 1879 aan. Heinrich is geboren in het (vroegere) koninkrijk Hannover en geeft aan zich te willen vestigen in Baltimore. Hij reist alleen en verblijft op het tussendek (steerage). Na aankomst in Amerika reist hij door naar Cincinnati, Ohio en vestigt zich daar als schoenmaker. Op 2 november 1896  verschijnt John Henry Jütte, geboortig van Duitsland en al 43 jaar in de Verenigde Staten wonend, voor de rechtbank van Hamilton Country OH om genaturaliseerd te worden.

naturalisatie John Henry Jütte

Familysearch, Ohio, County Naturalization Records, 1800-1977, Hamilton, Declarations of intention 1850-1902

Henry blijft lang ongehuwd. Pas op 56-jarige leeftijd trouwt hij in Cincinnati OH op 19 juni 1907 met Mary Hartlieb, weduwe van Henry Dosch. In 1920 wordt hij in de census nog met haar vermeld, inwonend zijn een dochter (haar man is overleden) en twee kleinkinderen van Mary. In 1922 krijgt John Henry genoeg van zijn Amerikaanse avontuur. Hij vraagt een paspoort aan voor een jaar om naar Duitsland te gaan. Hierop staan duidelijk zijn geboortegegevens en zijn binnenkomst in de Verenigde Staten. Alleen zijn vader wordt vreemd genoeg als Martin vermeld, maar die heeft hij ook amper gekend.

Op 10 juni 1922 vertrekt hij met de George Washington naar Duitsland. Zijn vrouw laat hij achter in Cincinnati. Hij zal niet meer terugkeren. Als zij op 8 december 1927 overlijdt, wordt haar man niet in haar overlijdensbericht vermeld. Zelf overlijdt hij op 2 april 1934 in Borgloh.

Ancestry, U.S., Passport Applications, 1795-1925

Dus genoeg redenen voor vragen en speculaties. Drie mogelijkheden passeren de revue.

  1. John Henry Juette uit Ohio is niet op 26 november 1850 in Borgloh geboren en neemt een valse identiteit aan. Deze mogelijkheid lijkt niet erg waarschijnlijk.
  2. Bij de huwelijksinschrijving op 13 oktober 1875 zijn foutieve geboortegegevens overgenomen. De ouders van de bruidegom zijn mogelijk niet meer in leven. In ieder geval zijn de vermelde Kasper Jütte en zijn vrouw Anna Maria Rassfeld op dat moment overleden, respectievelijk in 1858 en 1873. De bruidegom is vermoedelijk analfabeet, gezien de armoedige omstandigheden waarin hij opgroeit en leeft. Veel meer dan dat hij in Wellendorf of Borgloh gewoond heeft en in of rond 1850 is geboren, weet hij niet. Vanuit Rulle worden trouwbrieven uit Borgloh gevraagd. De pastoor kan niet veel meer vinden dan een Juette die op 26 november 1850 in Wellendorf geboren is en stuurt die gegevens door. Niemand die dit controleert. Johann Heinrich Jütte die dan geboren is, wordt foutief aan Elisabeth Welmann gekoppeld. Wie Konrad Jütte dan wel is, kan ik in de omgeving van Osnabrück niet vinden. Volgens moeilijk te controleren gegevens uit Illinois is hij een zoon van Heinrich Jütte en Clara Mier.
  3. Wellicht een vreemde, maar niet onmogelijke speculatie. Johann Heinrich Jütte uit Wellendorf is inderdaad op 13 oktober 1875 met Elisabeth Wellmann getrouwd. Zijn twee kinderen worden in 1876 en 1878 in Rulle geboren. Johann Heinrich heeft genoeg van het getrouwde leven en vertrekt kort daarna in 1879 (stiekem) naar Amerika en vestigt zich in Ohio. Hij laat vrouw en kinderen achter, iets dat hij in 1922 herhaalt. Elisabeth Wellmann blijft ontredderd achter en er wordt een nieuwe partner voor haar gezocht. Een zekere Konrad – niet noodzakelijkerwijs Jütte – is de uitverkorene. Elisabeth verdwijnt daarom uit Rulle en gaat naar Haste, net ver genoeg om daar een nieuw leven op te kunnen bouwen met een nieuwe partner die de naam Jütte overneemt. In 1882 wordt in Haste een dochter geboren, waarbij de vader vermeld wordt als Heinrich. Twee jaar later volgt een zoon met de vermelding van Konrad als vader, net als bij alle kinderen daarna. Ook hier blijft de vraag: wie is Conrad Jütte?

Kijkend naar de onder 2 vermelde mogelijke moeder Clara heb ik naar diverse mogelijkheden gezocht, waarvan er één blijft hangen. Kasper Jütte en Anna Maria Rassfeld zijn niet de ouders van Konrad. Anna Maria Rassfeld heeft vóór haar huwelijk met Kasper een dochter Clara Rassfeld, later Jütte genoemd. Deze dochter, geboren in 1826, krijgt in de periode 1853-1866 minimaal vijf kinderen als ongehuwde moeder. Wellicht heeft ze in 1850 al een zoon gekregen, namelijk Konrad. Tot nu toe is de zoektocht naar die geboorte zonder succes. Clara is bovendien in 1876 en 1882 doopgetuige bij het eerste en derde kind uit gezin Jütte-Wellmann.